Ngày 22/10/2026, Hungary tổ chức lễ kỷ niệm 70 năm cuộc mít-tinh lớn của hàng nghìn sinh viên Đại học Bách khoa Budapest (BME), sự kiện diễn ra tại hội trường chính của trường và góp phần khởi nguồn cho cuộc Cách mạng và đấu tranh giành tự do năm 1956. Buổi lễ có sự tham dự của Thủ tướng Magyar Péter cùng nhiều đại diện chính phủ, tổ chức xã hội và các cựu sinh viên từng trực tiếp chứng kiến sự kiện lịch sử.
Tưởng nhớ sự kiện khởi nguồn cho cuộc cách mạng năm 1956
Cách đây 70 năm, tại hội trường chính của Đại học Bách khoa Budapest, hàng nghìn sinh viên đã tổ chức một cuộc mít-tinh lớn. Những tư tưởng và yêu cầu được nêu ra tại cuộc họp sau đó được tập hợp thành các điểm kiến nghị, trở thành những yêu sách của nhân dân Hungary. Sang ngày hôm sau, các yêu cầu này góp phần dẫn đến sự bùng nổ của cuộc Cách mạng và cuộc đấu tranh giành tự do năm 1956.
Lễ kỷ niệm cấp nhà nước được tổ chức tại Đại học Bách khoa Budapest với sự tham dự của Thủ tướng Magyar Péter; ông Tarr Zoltán, Bộ trưởng phụ trách quan hệ xã hội và văn hóa; ông Csáky Csongor, Chủ tịch Liên đoàn Rákóczi; ông Horváth László Ferenc, cựu giảng viên BME, thành viên Hội đồng quản trị Quỹ Công cộng vì các chiến sĩ đấu tranh giành tự do; ông Móczár Gábor, Tổng Giám đốc Viện Di sản Quốc gia Hungary.
Đặc biệt, buổi lễ còn có sự hiện diện của những cựu sinh viên BME từng theo học tại trường trong thời điểm diễn ra cuộc cách mạng năm 1956.
Sau bài phát biểu của Hiệu trưởng Charaf Hassan, ông Wagner Ernő, Chủ tịch Phòng Kỹ sư Hungary, đã trao tặng nhà trường món quà của tổ chức: mô hình thu nhỏ đài tưởng niệm sự kiện năm 1956 đặt tại Quảng trường Liberty ở Boston, Mỹ.
Những ký ức được tiếp nối qua các thế hệ
Tại buổi lễ, sinh viên luật năm thứ tư Szalai Adrián, đến từ Bratislava, đã trích dẫn hồi ức của ông Halzl József, Chủ tịch danh dự trọn đời của Liên đoàn Rákóczi tại BME, về những sự kiện dẫn đến cuộc mít-tinh ngày 22/10/1956.
Từ câu chuyện lịch sử này, Szalai Adrián cũng chia sẻ về ý nghĩa và tầm quan trọng của việc gìn giữ ký ức về cuộc cách mạng đối với cộng đồng người Hungary sinh sống ngoài biên giới đất nước.
Tiếp đó, ông Jeszenszky Sándor, cựu thành viên lực lượng Vệ binh Quốc gia của Đại học Bách khoa Budapest trong cuộc cách mạng năm 1956, đã kể lại những trải nghiệm cá nhân và hồi tưởng về các sự kiện diễn ra cách đây 70 năm.
Trong bài phát biểu tại buổi lễ, Bộ trưởng Tarr Zoltán nhấn mạnh ý nghĩa của tinh thần đoàn kết và sự kết nối giữa con người trong cuộc cách mạng năm 1956. Ông cho biết: “Năm 1956, mọi người đã lên tiếng với nhau và lắng nghe nhau, họ nhận ra rằng mình không đơn độc”.
Các hoạt động tưởng niệm và cuộc diễu hành đuốc truyền thống
Sau phần phát biểu, Hiệu trưởng Charaf Hassan, Thủ tướng Magyar Péter, Bộ trưởng Tarr Zoltán, ông Szalai Adrián, ông Csáky Csongor, ông Horváth László Ferenc cùng ông Török Csongor, Chủ tịch Hội đồng Đại diện Sinh viên Đại học, và ông Agócs Norbert, Chủ tịch Hội đồng Đại diện Nghiên cứu sinh Đại học, đã đặt vòng hoa tại bia tưởng niệm các liệt sĩ BME hy sinh trong cuộc cách mạng năm 1956.
Tiếp đó, Hiệu trưởng Charaf Hassan, Thủ tướng Magyar Péter, Bộ trưởng Tarr Zoltán, ông Csáky Csongor, ông Szalai Adrián và ông Móczár Gábor tiếp tục đặt vòng hoa tại đài tưởng niệm năm 1956 nằm bên hàng rào khuôn viên trường, phía đường Műegyetem rakpart.
Sau các hoạt động tưởng niệm tại trường, cuộc diễu hành cầm đuốc thường niên do Liên đoàn Rákóczi tổ chức đã bắt đầu. Đoàn diễu hành đi theo tuyến đường mà những sinh viên từng sử dụng trong cuộc biểu tình năm 1956, hướng tới tượng Bem.
Trong khi đó, các thành viên khóa sinh viên BME năm 1956 tiếp tục chương trình gặp mặt và tưởng niệm tại Hội trường danh dự của trường. Hoạt động diễn ra trong không khí thân tình, với những cuộc trò chuyện và chia sẻ kỷ niệm giữa các cựu sinh viên từng trải qua giai đoạn lịch sử đặc biệt này.
