Trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Việt Nam của Tổng thống Hungary Tamás Sulyok, một sự kiện giàu ý nghĩa đã diễn ra vào ngày 28/5 tại Hà Nội: Lễ trao Huân chương Công trạng hạng Chữ thập Hiệp sĩ (Magyar Érdemrend Lovagkereszt) của nhà nước Hungary cho Tiến sĩ Vũ Hoài Chương. Đây không chỉ là sự ghi nhận dành cho một cá nhân, mà còn là biểu tượng sâu sắc cho mối quan hệ hữu nghị và gắn bó bền chặt giữa hai quốc gia Việt Nam – Hungary trong suốt nhiều thập niên qua.
Một sự ghi nhận cao quý từ Nhà nước Hungary
Theo quy định của Hungary, Huân chương Công trạng hạng Chữ thập Hiệp sĩ là một trong những phần thưởng cao quý nhất, chỉ được trao tặng theo đề nghị của Thủ tướng Chính phủ và có hiệu lực sau khi được Tổng thống phê chuẩn. Việc trao tặng huân chương này cho TS. Vũ Hoài Chương thể hiện sự trân trọng và đánh giá cao của Nhà nước Hungary đối với những cống hiến to lớn, âm thầm nhưng bền bỉ của ông trong việc phát triển văn hóa và giáo dục giữa hai nước.
Trong buổi lễ trang trọng, Tổng thống Tamás Sulyok trực tiếp trao huân chương và bày tỏ sự cảm kích sâu sắc đối với những nỗ lực của TS. Vũ Hoài Chương trong suốt nhiều thập kỷ qua. Đây là lần hiếm hoi một cá nhân người Việt được nhận phần thưởng cao quý như vậy từ Chính phủ Hungary.
Hành trình bền bỉ vun đắp quan hệ Việt – Hungary
Tiến sĩ Vũ Hoài Chương là một cựu lưu học sinh tại Hungary, và sau khi về nước, ông đã tiếp tục sứ mệnh kết nối giữa hai nền văn hóa bằng công việc giảng dạy và biên soạn học thuật. Trong đó, nổi bật nhất là hai công trình từ điển đã để lại dấu ấn sâu đậm trong cộng đồng người Việt tại Hungary cũng như trong giới học thuật hai nước.
Công trình đầu tiên, “Từ vựng khoa học Hung – Việt”, được biên soạn dành cho học sinh Việt Nam đang sinh sống và học tập tại Hungary. Sách do Nhà xuất bản Sách giáo khoa Budapest phát hành vào năm 1967, được tái bản ba lần và cùng năm đó đã nhận được Bằng khen của Bộ trưởng Bộ Đại học Việt Nam.
Cuốn thứ hai, “Đại Từ điển Hung – Việt”, gồm hai tập, là công trình mang tính học thuật cao, được xuất bản bởi Nhà xuất bản Viện Hàn lâm Khoa học Hungary vào năm 1974. Tác phẩm này cũng được vinh danh bởi cả hai chính phủ, với Bằng khen của Bộ trưởng Bộ Đại học Việt Nam và Bộ trưởng Bộ Văn hóa Giáo dục Hungary.
Không chỉ là nhà nghiên cứu ngôn ngữ, TS. Vũ Hoài Chương còn là người thầy. Ông từng giảng dạy tiếng Hungary tại Trường Đại học Ngoại ngữ Hà Nội (nay là Trường Đại học Hà Nội), truyền lửa cho nhiều thế hệ sinh viên Việt Nam tiếp cận với một ngôn ngữ châu Âu không phổ biến nhưng lại mang nhiều giá trị văn hóa độc đáo.
Bên cạnh công việc chuyên môn, TS. Chương còn là hội viên tích cực của Hội hữu nghị Việt Nam – Hungary từ năm 1995. Giai đoạn 2008 – 2020, ông đảm nhiệm vai trò Phó Chủ tịch Hội và có nhiều hoạt động gắn kết nhân dân hai nước, góp phần quan trọng vào việc thúc đẩy quan hệ ngoại giao nhân dân, một kênh đối ngoại mềm nhưng rất hiệu quả.
Cầu nối văn hóa, ngôn ngữ và tình hữu nghị lâu dài
Việc trao tặng Huân chương Công trạng hạng Chữ thập Hiệp sĩ cho TS. Vũ Hoài Chương không chỉ là một cột mốc cá nhân mà còn phản ánh tầm quan trọng của giao lưu nhân dân và hợp tác văn hóa trong quan hệ giữa Việt Nam và Hungary. Trong bối cảnh hai nước đang hướng đến việc phát triển quan hệ Đối tác toàn diện, những đóng góp như của TS. Chương càng trở nên có giá trị và cần được nhân rộng.
Thông qua việc phổ biến ngôn ngữ, biên soạn từ điển, giảng dạy và tổ chức các hoạt động hữu nghị, ông đã góp phần tạo dựng cầu nối tri thức và cảm xúc giữa người dân hai nước – điều mà không một hiệp định chính trị hay kinh tế nào có thể thay thế được. Những người như TS. Vũ Hoài Chương chính là biểu tượng sống động của một mối quan hệ hữu nghị bền vững, được vun đắp từ sự tin tưởng, tôn trọng và tình cảm chân thành giữa hai dân tộc.
Lễ trao huân chương cho TS. Vũ Hoài Chương đã khép lại trong không khí trang trọng, ấm cúng, nhưng dư âm của nó chắc chắn còn lan tỏa lâu dài – như một lời nhắc nhở rằng bên cạnh những chính sách ngoại giao tầm quốc gia, còn có những con người thầm lặng đang hàng ngày góp phần làm nên nền móng cho tình hữu nghị bền lâu giữa các dân tộc.
